Bron: De Pers Samen haten kan terreur zijn

Kun je een terroristische organisatie zijn die zich alleen maar bezighoudt met het cultiveren van een haatideologie? Ja, zegt de Hoge Raad.

De Hofdstadgroep is een terroristische organisatie, stelde de rechtbank in Rotterdam vier jaar geleden. Nee hoor, oordeelde het gerechtshof in Den Haag twee jaar later in hoger beroep. Maar nu is datzelfde hof op zijn vingers getikt door de Hoge Raad, de hoogst gerechtelijke instantie. Het hoger beroep tegen de zeven Hofstadleden moet over. Het hof heeft ten onrechte geconcludeerd dat zij geen terroristische en criminele organisatie vormden.

Het hof meende dat pas sprake is van zo’n organisatie, als een groep personen gemeenschappelijke regels en een gemeenschappelijke doelstelling deelt. De Hoge Raad vindt dat het hof te strikt is geweest in die uitleg en te strenge eisen heeft gesteld aan bestaan en structuur van een criminele of terroristische organisatie. Bovendien heeft het hof geoordeeld dat slechts sprake is van haatzaaien als de uitingen zijn gericht tegen kwetsbare minderheden. Omdat de Hofstadgroep zich vooral tegen ongelovigen keerde, zou zij daaraan niet schuldig zijn geweest. Zo staat het niet in de wet, oordeelt de Hoge Raad: ook grote of minder kwetsbare groepen worden beschermd.

De Hofstadgroep – van oorsprong een codenaam van de inlichtingendienst AIVD – kreeg landelijke bekendheid na de moord op Theo van Gogh in november 2004. In de dagen daarna werd een aantal radicale moslimjongeren in Amsterdam en Den Haag opgepakt, met als dieptepunt de belegering van een woning in de Haagse Antheunisstraat waar verdachten Jason W. en Ismail A. zich hadden verschanst. De handgranaat die W. toen naar het arrestatieteam gooide verwondde een aantal politiemensen.

De opgepakte jonge mannen kwamen regelmatig op islambijeenkomsten in de woning van Van Goghs moordenaar Mohammed Bouyeri in Amsterdam-West. Soms kregen zij les van Syriër Abu Khaled, door het OM gezien als de geestelijk leider, die overigens altijd onvindbaar is gebleven. Volgens het OM werden tijdens de huiskamerbijeenkomsten geschriften uitgewisseld waarin zij democratie verworpen en jihad en martelaarschap verheerlijkten. Op pc’s werd veel (beeld)materiaal gevonden van de onderdrukking van moslims en trainingen van jihadstrijders.

Voor de rechtbank in Rotterdam was het duidelijk dat de jongens zich verbonden voelden door een gezamenlijke geloofsovertuiging; in haar ogen vormden zij een gestructureerd samenwerkingsverband.

Het gerechtshof in Den Haag zag het anders. Want er waren nooit afspraken gemaakt om deze gewelddadige geschriften verder te verspreiden. En ook al vonden de jongens dat ongelovigen moeten worden gehaat en hen vijandschap moet worden getoond, volgens het hof zetten zij daarmee niet aan tot haat.

Advocaat Victor Koppe vergeleek de bijeenkomsten tijdens het proces met zijn leesclub, waarin hij eens in de zoveel weken met vrienden een boek bespreekt. Koppe vindt het onbestaanbaar dat het delen van gezamenlijke opvattingen, ook al zijn ze afwijkend, de grondslag kunnen vormen voor het stempel terroristische organisatie. Het gaat volgens de advocaten van de verdachten – van wie er nog twee vastzitten, een aantal is uitgezet naar Marokko en een aantal in Nederland woont – enkel om uitingsdelicten.

Opgave
Het wordt nogal een opgave voor het gerechtshof in Amsterdam om de zaak opnieuw te doen. Het hof in Den Haag trok er dagen voor uit om zich goed te verdiepen in al het materiaal dat bij de leden van de Hofstadgroep is gevonden, waaronder de gewelddadige teksten van Mohammed Bouyeri. Het hof zal de feiten opnieuw moeten interpreteren en moet wel van verdomd goede huize komen om de terechtwijzing van de Hoge Raad te negeren.

Wetgeving aanpassen
De VVD en het CDA riepen twee jaar geleden na de vrijspraak als hardste dat de wetgeving wéér zou moeten worden aangepast om een veroordeling van terroristen gemakkelijker te maken. De Hoge Raad heeft de politiek voorlopig gesust.

Het zou kunnen dat het proces tegen Geert Wilders in een extra beveiligde rechtszaal in Amsterdam en het hoger beroep tegen de vermeende Hofstadgroep in de nog zwaarder beveiligde bunker in Amsterdam-Osdorp tegelijkertijd plaatsvinden.
De zaken leveren sowieso een interessante vergelijking op, vindt advocaat Ronald van der Horst. ‘Want waarom zou Wilders bepaalde dingen wel mogen zeggen en leden van de vermeende Hofstadgroep niet?

gelinkt door Lucida